
VOLDONGEN FEITEN
Thea-Warrior
Onderweg is mijn aandacht bij de wegen en het verkeer, dus mijn emoties verdwijnen snel naar de achtergrond.
Nabij Sepphoris plots een pastoraal, idyllisch landschap: een herder met schaapskudde. Mijn gevoel protesteert: geen vreugde, onmacht barst naar voren door de flats in aanbouw in de verte en mijn eigen referentiekader. Waarschijnlijk is het Ilut, een buitenwijk van Nazareth.
In de oudheid is Nazareth een plattelandsplaatsje van zo'n vier hectare waar zo'n vierhonderd personen wonen.
Door het lied 'De herdertjes lagen bij nachte' doet het uitzicht me aan de geboortenacht van Jezus denken.
Maar de impact van de flats in aanbouw overheerst als gevolg van het boek Zonen grijpen de wereldmacht - Terrorisme demografisch verklaard door Gunnar Heinsohn.
Sommige boeken grijpen me bij de strot. Dit is zo'n boek en niet enkel door de agressief ogende islamitisch- Palestijnse jongemannen op de kaft.
Op 2 april 2008 houdt Gunnar Heinsohn een lezing over zijn boek in Nijmegen in Lux; het arthouse en cultureel podium van de stad. Al luisterend raak ik dubbel van slag: zowel door de gepresenteerde theorie en getallen als door het feit dat hij enkel over mannen, jongens en zonen praat. Als ik naar de vrouwen, meisjes en dochters vraag, zegt hij: U begrijpt het, die zijn er ook nog.
Het principe is eenvoudig, de consequenties desastreus. Heinsohn heeft de landen geïnventariseerd waarin de bevolking na 1950 met een factor 9 tot 25 toeneemt, en waarin sinds die tijd oorlogen, opstanden of genocides zijn uitgebroken. Hij extrapoleert de getallen tot 2050, maar dat gaat mij te ver want in de tussentijd kan er van alles gebeuren. Centraal staat het begrip youth bulge. Meerder generaties na elkaar zorgen dan voor een uitstulping in de bevolkingspiramide. Problemen ontstaan als minstens dertig procent van de mannelijke bevolking tot de leeftijdscategorie 15- tot 29 jarigen behoort, en als deze jonge mannen relatief goed zijn gevoed en opgeleid. Brr, er is geen werk voor ze! Als een vader drie of vier zonen heeft, kan dit tot spanningen leiden bij het opbouwen van een eigen bestaan als zijn zonen volwassen zijn. Eén op de drie, soms één op de twee, lukt het. In landen die vijftig of meer jaren youth bulges voortbrengen, volgen op elke duizend mannen van 40-44 jaar minstens drieduizend jongens van 0 tot 4 jaar. Voor veel derde en vierde zonen is het: geen baan, geen huis, geen vrouw, geen kinderen. Degenen die het niet lukt, vormen de zogenaamd overtolligen. Zij kunnen een zestal wegen bewandelen: emigratie; criminaliteit; staatsgrepen; revolutie of burgeroorlogen; aanzetten tot volkerenmoord of verdrijving van minderheden; gewelddadige kolonisatie elders.
Heinsohn lardeert zijn bevindingen met voorbeelden van conflicten gevoerd na de Middeleeuwen tot en met de 21ste eeuw. Volgens hem hebben Europese jongeren zo'n 450 jaar lang een van de genoemde zes wegen moeten bewandelen.
In de Middeleeuwen heerst in Europa een demografische catastrofe door geboortebeperking (ongewenste baby's worden 'achter de schuur' gelegd) en ziekten als de pest, maar in 1484 lanceert paus Innocentius VIII zijn zogenaamde Heksenbul. Hij vaardigt de doodstraf uit voor mensen die de vrucht van vrouwen laten omkomen of ervoor zorgen dat vrouwen niet ontvangen. Hierop begint de Europese bevolkingsexplosie: het kinderaantal per vrouw wordt zes tot zeven: een ruime verdubbeling ten opzichte van de Middeleeuwen. Seksuele gemeenschap mag alleen binnen het huwelijk, daarbuiten is het zondig en onwettig. Hierdoor maken vanaf het begin van de zestiende eeuw steeds meer overtollige zonen Europa onveilig. Vervolgens waaieren ze uit en veroveren ze zo'n negentig procent van de wereld.
Heinsohn vertelt dat tot 1914 opstanden in de koloniën gemakkelijk worden neergeslagen door Europese legers die uit derde en vierde zonen bestaan. Ouders met 8 tot 10 kinderen kunnen het verlies van één of meerdere zonen wel dragen. Pardon!? Tegenwoordig heeft menig Nederlands gezin nog maar één kind, dat uiteraard niets van oorlog of geweld moet hebben.
Youth bulges creëren een sterk demografisch wapen. Als een land vijftig jaar of langer youth bulges kent dan volgen op elke duizend mannen van 40-44 jaar minstens drieduizend jongens van 0-4 jaar. Hm, wanneer laten die mannen van 40-44 jaar hun banen los? Wie gaan die banen wanneer krijgen? Binnen enkele generaties is het aantal banen niet te verdubbelen of verdriedubbelen. Kortom te veel jonge mannen staan te dringen om te weinig topfuncties, want tussen de 4 en 40 jaar wachten ook nog veel mannen. Sommige vragen van Heinsohn zijn vrij confronterend, zoals: Hoe vaak kan de enige zoon van een gezin uit Maastricht of Groningen zijn leven wagen om in een ver land (in het kader van een humanitaire actie) twintig derde of vierde zonen af te houden van geweld en het bedekken van hun zusters?
Hm, enkele bevolkingscijfers om over te peinzen. Per land eerst de bevolkingsdichtheid, het aantal inwoners per vierkante kilometer, in 2020. Daarna de aanwas van àlle inwoners in miljoenen tussen 1950 tot 2024, met de aanwasfactor.
Een ster * heeft enkel betrekking op jongens en mannen! Waar een ster staat, krijgen de 0-4 jarigen nauwelijks kansen.
Oh, soms staat er geen ster * omdat het aantal geboren kinderen tussen 2014 en 2024 ineens spectaculair daalt. Hm, over 15 jaar, zeg maar rond 1940, krijgen de landen met een ster een groot probleem met hun pubers van 15 - 20 jaar. Eigenlijk kunnen ze het overgrote deel van die jongemannen in hun volwassen leven helemaal niks bieden.
Heinsohn relateert de aanwasfactor aan het zich voordoen van 'agressie' in verband met onvoldoende banen. Maar landen verschillen in grootte, in bewoonbaarheid (woestijnen en bergen) en in rijkdom. Toch, als ik de landen en aanwasfactor bekijk dan heeft elk land met een factor groter dan 5 in de 21ste eeuw agressieproblematiek gehad. Mogelijk dat het door olie rijke Saudi-Arabië daarvan is verschoond.
De bevolkingsdichtheid - die ik erbij heb gezocht - is nu voor mij (op 1 mei 2026) wel degelijk een eye-opener. In Europa is de aanwasfactor vrij mild, mogelijk heeft vanaf de jaren zestig in de twintigste eeuw de pil hieraan bijgedragen, maar de bevolkingsdichtheid is verontrustend. Ik kan me de protesten in Nederland tegen de vluchtelingeninstroom door de dichtheid van 416 inwoners per vierkante kilometer heel wat beter voorstellen. Hm, als tiener kijk ik in de jaren zestig en zeventig van de twintigste eeuw al met een verontruste blik naar de wijken die aan alle kanten van dorpen en steden worden gebouwd.
Nou ja, we kunnen nog omhoog, al gaat het wat woonoppervlak betreft meer en meer op konijnenhokken lijken.
Het kan trouwens erger want in 2019 of 2020 varieert de bevolkingsdichtheid in stadsstaten als Vaticaanstad, Gibraltar, Hongkong, Singapore, Monaco en Macau van 2.273 tot 20.482 inwoners per vierkante kilometer. Het is te hopen dat in die stadsstaten èn in de grote steden van de wereld de virussen zich koest houden.
In 2023 in Israël, in de nabijheid van Sepphoris-Tzippori, wordt het me echter koud om het hart als ik de bevolkingsexplosie in Nazareth waarneem, de flatgebouwen in aanbouw maken de bevolkingsaanwas zichtbaar.
Eind 2019 heeft de stad Nazareth 77.445 inwoners waarvan 99,8 procent etnisch Arabisch. Met de eromheen gebouwde wijken komt de stad in totaal op 210.000 inwoners: 59% Arabieren en 41% Joden. Een paar wijken zijn overwegend Joods. Ergens is het wel te begrijpen dat het Joodse Israël 'een groter grondgebied zoekt' ook al deugt zo'n actie ten opzichte van de Arabische buren totaal niet. Dat Arabische en Joodse mensen tegenover elkaar staan, is bijna onoverkomelijk want in Israël, Libanon en Palestina is de bevolkingsdichtheid alarmerend, daarbij rijst de aanwasfactor in Jordanië de pan uit.
Wat kan hier in hemelsnaam voor liefde, zorgzaamheid en toenadering zorgen?
Nu, in 2026, realiseer ik me dat rijkere landen hun toevlucht steeds meer bij technische wapens (drones, raketten en zelfs robots) en minder bij het demografische wapen zoeken. De oorlogen in Oekraïne, Gaza, Iran en Libanon getuigen ervan.
Hm, doden blijven er nog steeds in overvloed vallen. Soms schijnt bevolkingsvermindering zelfs de bedoeling te zijn.
Door de verandering in de oorlogsaard lijkt Gunnar Heinsohn er toch ietwat naast te zitten; het zijn geen jonge zonen die de wereldmacht grijpen maar heel oude mannen die deze macht uiterst strak vasthouden. Zijn boektitel 'Söhne und Weltmacht' uit 2003 is overigens in 2008 vanuit het Duits verkeerd vertaald in het Nederlands; het moet 'Zonen en Wereldmacht' zijn.
Máár de overtollige zonen bestaan en deze mannen en jongens hebben het moeilijk. Over hun zusters wil ik het al helemaal niet hebben want dan staan de tranen me in de ogen. De overtollige jongemannen zullen intern voor burgeroorlogen zorgen: denk aan de legersoldaten die vechten tegen guerillastrijders of drugscriminelen in Zuid-Amerika of aan de genocide in 1994 in Rwanda tussen Hutu's en Tutsi's waarbij meer dan een half miljoen doden zijn geteld. Of ze worden 'extremistisch' en gaan woedend elders aanslagen plegen; denk aan de aanslagen op 11 september 2001 in Amerika, in New York of... ze gaan lopen in de hoop elders betere levensomstandigheden te vinden. De varende, koloniserende derde en vierde zonen uit de Europese youth-bulges van net na de Middeleeuwen hebben dat welbeschouwd ook gedaan.
Bronnen
- Bevolkingsdichtheid. Op 1 mei 2026 van https:/nl.wikipedia.org/wiki/Lijst_van_landen_naar_bevolkingsdichtheid
- Bevolkingspiramides. Op 29 april en 1 mei 2026 van https://www.populationpyramid.net/nl/
- Gunnar Heinsohn (2008). Zonen grijpen de wereldmacht - Terrorisme demografisch verklaard. Nieuw Amsterdam Uitgevers.
- Nazareth. Op 29 april 2026 van https://nl.wikipedia.org/wiki/Nazareth_(Israël)
- Rwandese genocide. Op 29 april van https://nl.wikipedia.org/wiki/Rwandese_genocide
---> 468 SAFFURIYA - Shockerende Ervaring
---> LIEFDE 2026 ISRAËL Inhoud